Czy wiesz, jak gotować w szybkowarze? Dowiedz się, dlaczego warto sięgnąć po to naczynie i przygotowywać posiłki w domu, zamiast wybierać gotowe propozycje ze sklepu. Sprawdź, jak go używać krok po kroku i czy to urządzenie realnie skróci czas przygotowywania posiłków.
Spis treści:
Dzięki specjalnej pokrywce szybkowar wytwarza wyższe ciśnienie, co podnosi temperaturę wrzenia wody. W ten sposób gotuje potrawy zdecydowanie szybciej. Najważniejsze jest jednak to, aby sprawdzić dokładnie instrukcję posiadanego modelu i gotować zgodnie z jej zaleceniami. Pamiętaj o przestrzeganiu limitów danego urządzenia, zwłaszcza jeśli chodzi o minimalną i maksymalną ilość płynów. W szybkowarze doskonale gotują się zupy, gulasze i różnego rodzaju potrawki – dania z większą ilością sosu, gotujące się w półpłynnej formie. Można w nim również przygotować gotowane mięso czy warzywa.
Aby jednak w pełni wykorzystać szybkowar, warto zrozumieć zasady jego działania: od fizyki, która stoi za jego działaniem, przez gotowanie krok po kroku, aż po wady i zalety korzystania z niego.
.jpg)
Szybkowar jest garnkiem ciśnieniowym, w którym potrawy gotują się pod ciśnieniem wyższym od atmosferycznego. Wykorzystuje on więc działanie fizyki i sprawia, że np. temperatura wrzenia wody podwyższa się. Takie naczynie zwykle składa się ze szczelnie zamykanej pokrywki, uszczelki oraz z elementów regulujących ciśnienie.
Co ważne, jeśli garnek nie jest zamknięty, w większości modeli można w nim gotować po prostu jak w zwykłym garnku. Dlatego też można np. najpierw wstępnie ugotować potrawę, dodając po kolei składniki, a następnie dać jej „dojść” pod ciśnieniem. Taka kolejność jest dość istotna, dlatego że po zamknięciu garnka i podwyższeniu się ciśnienia nie należy go otwierać.
Tak, wiele produktów ugotujesz w szybkowarze szybciej niż bez niego. Różnica jednak robi się znacząca głównie przy tych daniach, które wymagają długotrwałej obróbki cieplnej. Dlaczego? Czas gotowania skraca się dzięki temu, że produkty gotują się w temperaturze wyższej niż zazwyczaj, jednak aby to nastąpiło, woda najpierw musi się zagotować, a ciśnienie podwyższyć i osiągnąć poziom wskazany w instrukcji urządzenia. To od tego momentu liczy się czas gotowania.
Dlatego też szybkowar robi przede wszystkim różnicę w przypadku np. sosów, które gotuje się przez 3-4 godziny, gulaszów, zup itd.
Budowa szybkowaru jest nieco inna niż typowego garnka. Posiada on przede wszystkim zawór ograniczający ciśnienie, który reguluje je poprzez kontrolowane uwalnianie pary. To właśnie dzięki niemu naczynie ma swoje unikatowe cechy. Aby było jednak w pełni bezpieczne do użytkowania, musi posiadać zawór bezpieczeństwa. Poniżej znajdziesz wyjaśnienie tego, za co odpowiada każdy kluczowy element budowy szybkowaru.
| Element | Co warto wiedzieć? |
|---|---|
| Uszczelka | Zapewnia szczelność połączenia pokrywy z korpusem. Przed użyciem trzeba sprawdzić jej czystość, stan i prawidłowe osadzenie. Uszkodzoną lub odkształconą należy wymienić. |
| Zawór ograniczający ciśnienie | Reguluje ciśnienie podczas pracy. Jego otwór musi być drożny; nie można go zasłaniać. Sposób kontroli i czyszczenia powinien odpowiadać instrukcji modelu. |
| Zawór bezpieczeństwa | Jest dodatkowym zabezpieczeniem, które pozwala uwolnić parę przy nieprawidłowym działaniu podstawowego układu regulacji. Nie należy utożsamiać go z zaworem pracującym podczas zwykłego gotowania. |
| Wskaźnik ciśnienia | Informuje o obecności ciśnienia. Trzeba rozpoznać go na schemacie swojego urządzenia i poznać znaczenie jego położenia. Samo uniesienie wskaźnika nie jest uniwersalnym sygnałem rozpoczęcia odmierzania czasu. |
| Mechanizm zamykania pokrywy | Każde naczynie może posiadać inny mechanizm. Jeśli chodzi o szybkowary Gerlach, model FIRST wykorzystuje uchwyty i przycisk, a AMBIENTE pokrętło oraz zaciski. |
.jpg)
Gotowanie w szybkowarze kuchennym nie różni się aż tak od zwykłego gotowania w garnku, jednak jest kilka kwestii, na które warto zwrócić uwagę.
Zacznij od przygotowania naczynia do użycia. Przeczytaj dokładnie instrukcje i zorientuj się, gdzie znajdują się zawory czy wskaźnik ciśnienia. Sprawdź uszczelkę oraz drożność zaworów. Następnie możesz rozpocząć wybieranie składników. Wkładaj je do garnka. Pamiętaj, aby umieścić w nim również minimalną ilość płynu zalecaną przez producenta danego modelu.
Następnie prawidłowo zamknij pokrywkę i rozpocznij proces podgrzewania naczynia. Kiedy garnek osiągnie odpowiednie ciśnienie wewnątrz, zmniejsz moc kuchenki i zacznij odliczanie czasu. Nadzoruj gotowanie i obserwuj urządzenie – nie zostawiaj go na dłuższy czas w pustej kuchni, kiedy je podgrzewasz!
Gdy minie wyznaczony czas, wyłącz ogrzewanie i zredukuj ciśnienie. Otwórz garnek dopiero, gdy spełnisz warunki w instrukcji produktu. Na koniec możesz podawać jedzenie. Szybkowar umyj dopiero po wystygnięciu.
To niezwykle ważne pytanie dla bezpieczeństwa całego procesu. Szybkowaru NIE próbuj otwierać, gdy naczynie znajduje się pod ciśnieniem! Każdy model posiada nieco inne zalecenia, dlatego bezwzględnie stosuj się do instrukcji producenta.
Na czym jednak polega to zazwyczaj? Po wyłączeniu ogrzewania ciśnienie powinno spaść samoczynnie. Szybkowar można też często umieścić na równej powierzchni i polewać jego korpus wodą, aby go schłodzić. Często istnieje również możliwość wypuszczenia znajdującej się wewnątrz pary. Dopiero gdy wskaźnik ciśnienia na to pozwoli, naczynie można otworzyć.
.jpg)
Szybkowar to naczynie, które w niektórych przypadkach skraca czas gotowania nawet o ponad 80%. Co do zasady, im dłużej powinno gotować się dane danie, tym większa będzie różnica. W końcu ugotowanie mięsa w 20 minut zamiast 90 naprawdę robi wrażenie.
W poniższej tabeli znajdziesz przykłady potraw lub składników, które ugotujesz w szybkowarze, razem z porównaniem czasu gotowania. Pamiętaj, że to tylko pewien szacunek – konkretny czas zależy od przygotowywanej ilości, konkretnego modelu szybkowaru czy mocy kuchenki.
| Produkt lub potrawa | Zwykły garnek | Szybkowar | Różnica czasu | Skrócenie czasu |
|---|---|---|---|---|
| Ziemniaki | 25 min | 9 min | 16 min | 64% |
| Gulasz | 50 min | 15 min | 35 min | 70% |
| Rolady wołowe | 90 min | 20 min | 70 min | około 78% |
| Czerwona kapusta | 60 min | 8 min | 52 min | około 87% |
| Gotowany kurczak | 60 min | 30 min | 30 min | 50% |
Dania, które można przygotować w szybkowarze, można podzielić na kilka grup. W poniższej tabeli znajdziesz różne propozycje, które przygotujesz z powodzeniem w tego typu naczyniu.
| Rodzaj potraw | Przykłady | Wskazówka |
|---|---|---|
| Zupy i wywary | Rosół drobiowy, bulion wołowy, wywar warzywny, zupa jarzynowa | Składniki wymagające krótkiego gotowania można dodać na późniejszym etapie, po bezpiecznym otwarciu. |
| Gulasze i potrawki | Gulasz wołowy lub wieprzowy, potrawka z kurczaka | Korzystaj z przepisu do szybkowaru, uwzględniającego odpowiednią ilość płynu. |
| Mięsa duszone i gotowane | Duszona łopatka wieprzowa, golonka, rolady wołowe, gotowany drób | Czas zależy m.in. od rodzaju mięsa oraz wielkości kawałków. |
| Warzywa i dodatki warzywne | Ziemniaki, buraki, marchew, bataty, czerwona kapusta | Podobna wielkość kawałków ułatwia równomierne ugotowanie. |
| Nasiona roślin strączkowych | Fasola do dalszych dań, ciecierzyca do hummusu, gotowana soczewica | Uwzględnij namaczanie oraz ograniczenia napełnienia dla produktów pęczniejących i pieniących się. |
| Ryż i dania zbożowe | Ryż do obiadu, risotto, gotowane ziarna zbóż | Rodzaj ziarna wpływa na proporcje płynu, czas i oczekiwaną konsystencję. Powstająca piana może utrudniać odpływ pary! |
| Ryby | Ryba gotowana w płynie, potrawka rybna | Wymagają precyzyjnego czasu; łatwo przekroczyć pożądaną miękkość. |
Jeśli dalej nie wiesz, co gotować w szybkowarze, zapoznaj się z naszymi przepisami:
.jpg)
Szybkowar jest dość wszechstronnym urządzeniem, ale oczywiście nie nada się do wszystkiego. Lepiej nie przygotowywać w nim mleka i dań mlecznych, a śmietanę możesz dodawać na końcu, np. do zupy. Unikaj gotowania w nim musów, przecierów i dań, które zawierają stosunkowo niewiele wody. Garnek ten nie powinien być też wykorzystywany do prażenia czy smażenia, gdy jest pod ciśnieniem.
Nim cokolwiek ugotujesz, przeczytaj w instrukcji danego modelu, czego nie zaleca producent.
Każdy model szybkowaru ma inną konstrukcję, dlatego w jego przypadku szczególnie istotne jest to, aby nie zakładać z góry, że można go myć w zmywarce. Nim wybierzesz sposób czyszczenia naczynia, sprawdź w instrukcji, co zaleca producent. Czasem istnieje możliwość mycia w zmywarce korpusu bez uszczelki, jednak nie jest to regułą.
Gotowanie w szybkowarze ma wiele zalet – nie ograniczają się one wyłącznie do zmniejszenia czasu gotowania. Gotowanie pod szczelnym przykryciem pozwala na zachowanie wyższej wartości odżywczej części potraw i składników. Sosy, wywary i potrawki mogą mieć przy tym intensywniejszy smak, ponieważ zapachy „uwięzione są” wewnątrz naczynia i nie wietrzeją w trakcie długiego gotowania.
Kolejną niewątpliwą zaletą jest ograniczenie zużycia energii. Gdy skracasz czas gotowania np. z 90 do 20 minut, kuchenka działa krócej, co pozwala Ci dodatkowo zaoszczędzić na gazie lub prądzie.
.jpg)
To zależy od modelu szybkowaru, który masz w swoim mieszkaniu. Aby naczynie nadawało się do użytkowania na indukcję, musi być odpowiednio skonstruowane, dlatego nie każdy model będzie się na nią nadawał. Jednakże większość szybkowarów dostępnych obecnie na rynku jest kompatybilna z tego typu płytami. Dlatego po prostu sprawdź przed zakupem, czy producent poleca takie użytkowanie szybkowaru.
Wszystkie szybkowary marki Gerlach nadają się do użytkowania na kuchenkach indukcyjnych.
Co ważne, jeśli szybkowar nadaje się na kuchenkę indukcyjną, niemal zawsze może być też użytkowany na innych typach kuchenek. Dlatego też w razie wymiany płyty lub zmiany miejsca zamieszkania nie musisz obawiać się tego, że naczynie przestanie być zdatne do użytku. To bez wątpienia duża zaleta produktów, które nadają się na kuchenki indukcyjne.
Choć ma wiele zalet, szybkowar to naczynie, na które należy uważać w trakcie użytkowania. Dlatego też, używając go:
Zwracaj szczególną uwagę na parę wydostającą się spod pokrywy oraz na niespodziewanie wydostający się płyn. Jeśli szybkowar nie osiąga odpowiedniego ciśnienia, zachowaj ostrożność i po zakończeniu gotowania sprawdź, co mogło być tego powodem. Uwaga, nie weryfikuj tego, gdy naczynie jest gorące i pod ciśnieniem.
Choć szybkowar to wszechstronne naczynie, to oczywiście nie sprawdzi się każdemu. To dobry wybór zwłaszcza dla osób, które regularnie przygotowują dania wymagające długiego gotowania. Miłośnicy gulaszy, wywarów, zup czy dań na bazie roślin strączkowych powinni zwrócić na niego szczególną uwagę. Przyda się również większym rodzinom, a także tym, którzy chcą szybko przygotować dania na kilka kolejnych dni.
Należy jednak pamiętać, że jest to dość duży garnek. Dlatego niekoniecznie sprawdzi się tym, którzy mają szczególnie mało miejsca w kuchni. Ponadto osoby preferujące dania smażone bądź szybkie w przygotowaniu włoskie sosy, a także ci, którzy częściej jedzą na mieście lub odgrzewają jedzenie, prawdopodobnie nie wykorzystają w pełni potencjału urządzenia. Dlatego w ich przypadku zakup szybkowaru nie jest konieczny.
.jpg)
Szybkowar to nie tylko ograniczenie czasu gotowania. To również wygoda w kuchni, gdy przygotowujesz posiłek dla całej rodziny. Mamy nadzieję, że rozumiesz już zasady działania tego nietypowego garnka i że będziesz w stanie podjąć decyzję na temat tego, czy warto go kupić.
Produkty wspomniane w artykule
Zestaw noży w bloku białym MODERN
Deska do krojenia dębowa NATUR 45x30 cm
Zestaw noży z deską magnetyczną Ambiente Magnetic
Szybkowar First z rączką 6 litrowy
Tematy związane z artykułem
