Co zamiast proszku do pieczenia? Najlepsze domowe zamienniki

Czy wiesz, co zamiast proszku do pieczenia użyć w trakcie tworzenia pysznych, domowych zamienników? Dowiedz się, czym on tak właściwie jest i jakim składnikiem możesz go zastąpić. Czy możesz samodzielnie przygotować domowy proszek do pieczenia?

Czym jest proszek do pieczenia?

Proszek do pieczenia to chemiczny środek spulchniający, który sprawia, że ciasto na bazie m.in. mąki zaczyna wyrastać w trakcie podgrzewania, stając się puszyste i miękkie. Może być używany do ciast wypiekanych w piekarniku, ale nie tylko: użyjesz go również, jeśli przygotowujesz na patelni racuchy czy amerykańskie pancakes. Działa dzięki reakcji chemicznej, w wyniku której powstaje dwutlenek węgla. Napowietrza on ciasto od wewnątrz.

Z czego składa się proszek do pieczenia i jak działa?

Aby zrozumieć, co zamiast proszku do pieczenia możesz użyć, musisz zrozumieć, jak on działa. Klasyczny proszek zawiera składnik zasadowy, kwasowy oraz elementy wspomagające. Kiedy wchodzą one w reakcje po wymieszaniu ze składnikami i podgrzaniu, wytwarzany jest właśnie wspomniany już dwutlenek węgla. Bardzo często bazą dla niego jest soda oczyszczona (składnik zasadowy), fosforany lub np. winian potasu oraz skrobia, która zapobiega zbrylaniu się.

Większość proszków do pieczenia obecnych w sklepach to tzw. proszek podwójnego działania. Oznacza to, że część gazu powstaje już po dodaniu proszku do ciasta, a druga część uwalnia się dopiero w wysokiej temperaturze.

Czy proszek do pieczenia można zastąpić sodą?

Tak, ale nie zawsze i nie w takiej samej ilości. Jak już pewnie wiesz, soda oczyszczona nie zadziała jak proszek do pieczenia, jeśli w składzie wypieku nie znajduje się jakiś składnik kwaśny. Dlatego choć może ona wspomóc wyrastanie ciasta, a czasem być pełnym zamiennikiem, zależy to od składu wypieku. Proszek do pieczenia możesz zastąpić sodą, jeśli w masie znajduje się na przykład:

• jogurt naturalny,
• kefir lub maślanka,
• sok z cytryny,
• ocet.

W takich wypiekach soda powinna zadziałać podobnie, jak proszek do pieczenia, jednak pamiętaj, że możesz potrzebować kilku prób, aby dobrać odpowiednią gramaturę sody do proporcji składników.

Ile sody zamiast proszku do pieczenia?

Soda zamiast proszku do pieczenia może się sprawdzić, jednak dodaje się jej mniej, niż samego proszku. Dlaczego? Powód jest prosty. W końcu jest ona zwykle tylko jedną składową kupnego proszku i jeśli dasz jej tyle samo – będzie jej po prostu zbyt dużo. Zwykle jeśli w oryginalnym przepisie znajduje się 1 łyżeczka proszku to należy dodać do masy ¼ łyżeczki sody oczyszczonej.

Czy można zastąpić proszek do pieczenia?

Jeśli chcesz w pełni zastąpić proszek do pieczenia możesz przygotować swoją domową wersję. Pamiętając o proporcji, że 1 łyżeczka proszku do pieczenia oznacza ¼ łyżeczki sody oczyszczonej, dodaj do mieszanki ½ lub 1 łyżeczkę kwaśnego składnika, np. soku z cytryny, czy octu. Możesz też dodać do mieszanki kwasek cytrynowy. Aby zapewnić mieszance lepszą konsystencję nie zapomnij o skrobi ziemniaczanej. Proporcja powinna wynosić 1:2:1 (soda : kwasek cytrynowy : skrobia ziemniaczana).

Pamiętaj jednak, że domowy proszek może nie być tak precyzyjny, jak kupny, dlatego nim przygotujesz wypieki z nim na ważne okazje – wypróbuj jego działanie. Jeśli w składzie wypieku nie znajdują się kwasowe substancje używanie go może być w dalszym ciągu dość ryzykowne.

Jeśli używasz domowego proszku – pamiętaj, aby ciasto włożyć do piekarnika od razu po przygotowaniu.

Co zamiast proszku do pieczenia, jeśli nie soda?

Jeśli nie chcesz lub nie możesz użyć sody jako zamienniku proszku do pieczenia, Twoje możliwości na stworzenie podobnej chemicznej reakcji są niestety dość ograniczone. Oczywiście istnieją metody na to, aby i bez niego uzyskać puszyste i lekkie ciasto, ale nie w każdej sytuacji mają one zastosowanie.

Po pierwsze, możesz ubić jaja, zwłaszcza białka i ostrożnie dodać je do masy z ciastem. Po delikatnym wymieszaniu należy całość włożyć od razu do piekarnika. Ta metoda wykorzystywana jest w biszkoptach, sufletach, naleśnikach czy lekkich ciastach ucieranych.

Możesz też użyć wody gazowanej, która lekko napowietrza ciasto. Ta metoda rozwadnia jednak wypiek, dlatego nie nadaje się do niektórych słodkości, a sam efekt jest dość delikatny. Wykorzystasz tę metodę do przygotowania gofrów, naleśników czy racuchów.

Kolejnym sposobem jest wykorzystanie drożdży, które produkują dwutlenek węgla w trakcie produkcji cukru, sprawiają, że ciasto wyrasta i w ten sposób je napowietrzają. Przygotowanie ciasta z ich dodatkiem może być jednak dość czasochłonne i nie do każdego wypieku one „pasują”. Drożdże dodaje się m.in. do bułek, placków drożdżowych i niektórych ciast.

Ostatnią już metodą, która zostanie tu przytoczona jest ucieranie masła z cukrem. W trakcie tego zabiegu do masy zostaje wtłoczone powietrze, które zwiększa swoją objętość pod wpływem ciepła w piekarniku i w ten sposób sprawia, że ciasto rośnie. Ta metoda sprawdza się w babkach czy ciastach maślanych.

Jak sprawdzić, czy proszek do pieczenia działa?

Jeśli masz w swoich zapasach proszek do pieczenia, jednak masz wątpliwości, czy działa on poprawnie (bo np. był otwarty przez dłuższy czas) możesz to sprawdzić poprzez prosty eksperyment. Wsyp pół łyżeczki proszku do naczynia z odrobiną ciepłej wody. Jeśli ta zacznie się intensywnie pienić – proszek jest aktywny.

W czym piec ciasto, by wyrastanie zachodziło poprawnie?

Odpowiednia forma do pieczenia może pomóc Ci sprawić, że ciasto będzie wyrastało równomiernie. Przede wszystkim zwróć uwagę na to, aby była ona wykonana z materiału o odpowiednio grubych i równych ściankach. Dzięki temu będą się one dobrze nagrzewać. Jeśli postawisz na niskiej jakości produkty mogą one np. tworzyć tak zwane hot spoty, przez co tylko w jednym miejscu będzie odpowiednio ciepło, lub też będzie w nim zbyt ciepło. To może doprowadzić do wyrastania ciasta tylko z jednej strony, opadania go od wewnątrz czy do nierównomiernego pękania.

Postaw na formy wykonane z np. stali węglowej lub aluminium z powłoką nieprzywierającą, stali nierdzewnej, szkła czy ceramiki. Pamiętaj, że niektóre rodzaje materiału sprawdzą się lepiej przy niektórych wypiekach, niż inne. Na przykład, wolniej nagrzewająca się ceramika czy szkło będą lepsze dla ciast, które pieką się dłużej, np. do serników, czy babek. Nie sprawdzą się one jednak tak dobrze do muffinek czy biszkoptów.

Czy wiesz już, co zamiast proszku do pieczenia?

Proszek do pieczenia jest bez wątpienia przydatny, ale nie niezbędny. Bez niego również poradzisz sobie w kuchni! Zastąpienie go sodą nie sprawdzi się zawsze, ale są również inne metody na to, aby ciasto wyrosło. Pamiętaj, że czasem łączenie kilku metod może dać najlepsze efekty. Udanego pieczenia!