Czy cebula jest zdrowa? Właściwości, witaminy i wpływ na organizm

To warzywo uznawane jest za klasyka polskiej kuchni. Sprawdź, czy cebula jest zdrowa. Jakie ma właściwości i jakie witaminy zawiera? Dowiedz się, jak wpływa na organizm, czy jest lekkostrawna oraz czy możesz jeść ją na surowo.

Spis treści:

• Cebula – co to tak właściwie za warzywo?
• Czy cebula jest zdrowa?
• Jakie witaminy ma cebula?
• Czy smażona cebula jest zdrowa?
• Czy surowa cebula jest zdrowa i bezpieczna?
• Czy cebula jest lekkostrawna?
• Na co pomaga cebula?
• Ciekawe przepisy z wykorzystaniem cebuli
• Czy wiesz już, czy cebula jest zdrowa?

Cebula – co to tak właściwie za warzywo?

Cebula to roślina z rodzaju Allium, a do jej bliskich krewnych należą np. por, czosnek, szczypiorek czy szalotka. Jej jadalną częścią jest przede wszystkim cebula właściwa, czyli zgrubiony organ spichrzowy, składający się głównie z mięsistych nasad liści. To w nich roślina zatrzymuje wodę. Można z niej jednak również wyhodować lubiany przez wiele osób szczypior. Warto wiedzieć, że jest on grubszy od szczypiorku i że obydwie zielone części wyrastają z zupełnie innych gatunków roślin.

Jest tak powszechna, że występuje w wielu odmianach i kolorach. W sklepach można znaleźć np. cebulę żółtą, białą i czerwoną, jednak i wśród nich istnieją różne rodzaje tego warzywa. Za jego charakterystyczny smak odpowiadają związki siarkowe, a pod względem botanicznym różni się ono znacznie od marchwi (której jadalny jest przede wszystkim korzeń) czy pomidora (który jest owocem).

Czy cebula jest zdrowa?

Co do zasady, cebulę można uznać za wartościowy element zdrowej, urozmaiconej diety, ale nie przez szczególne działanie lecznicze. Ma ona niewielką wartość energetyczną, ale za to zawiera błonnik, witaminy i składniki mineralne. Z tego powodu jak najbardziej warto włączyć ją do diety. Jeśli odpowiednio połączysz ją z innymi składnikami, traktując ją jako np. dodatek („przyprawę”) do dań, możesz z jej udziałem stworzyć zróżnicowany i naprawdę smaczny plan żywieniowy.

Pamiętaj jednak, że u osób szczególnie wrażliwych lub mających problem z układem trawiennym, cebula może działać negatywnie, np. drażniąc żołądek. Osoby z uczuleniem na nią nie powinny sięgać po to warzywo.

Jakie konkretnie wartości odżywcze ma cebula? Sprawdź w poniższej tabeli. Pamiętaj, że to dane uśrednione. Mogą się one różnić zależnie od jej odmiany czy od konkretnego egzemplarza.

Jakie witaminy ma cebula?

Cebula nie należy do tych warzyw, które dostarczają największej ilości witamin, jednak jest kilka, których dostarcza w niewielkich lub umiarkowanych ilościach. Są to np. witamina C, B6 czy foliany. Oznacza to, że może ona wspomóc organizm i uzupełnić pewne braki, jednak zwykle nie jest głównym źródłem witamin.

Sprawdź poniższą orientacyjną tabelę, która pomoże Ci lepiej zrozumieć, jakie witaminy na cebula oraz jakie inne warzywa mają ich więcej, w związku z czym łatwiej pomogą Ci uzupełnić ewentualne niedobory w organizmie.

Czy smażona cebula jest zdrowa?

Smażenie samo w sobie nie sprawia, że cebula staje się bardziej lub mniej zdrowa. Główną różnicą natomiast może być kaloryczność tak przygotowanego dania. Jeśli podsmażysz ją na dużej ilości tłuszczu, 100 g cebuli w połączeniu z nim może mieć zdecydowanie wyższą kaloryczność. To również nie jest samo w sobie złe. Najważniejsze jest to, aby mieć świadomość tego, ile w ciągu dnia powinno się zjeść i trzymać się mniej więcej wyznaczonych ram.

Wysoka temperatura może zmniejszać zawartość części składników wrażliwych na ciepło, ale wpływ smażenia na związki bioaktywne cebuli zależy od temperatury i czasu obróbki. Z kolei inne składniki mogą być np. lepiej przyswajane przez organizm.

Pamiętaj też, że w ciągu dnia warto dbać o odpowiednie proporcje spożywanych tłuszczy, białka oraz węglowodanów, aby zapewnić organizmowi możliwość odpowiedniego funkcjonowania.

Czy surowa cebula jest zdrowa i bezpieczna?

Dla większości zdrowych osób, które nie mają na nią uczulenia, surowa cebula jest jak najbardziej zdrowa i bezpieczna. Należy jednak pamiętać, że cebula zawiera fruktany, czyli fermentujące węglowodany należące do grupy FODMAP. U osób z zespołem jelita nadwrażliwego lub zwiększoną wrażliwością jelit mogą one powodować albo nasilać wzdęcia, gazy, uczucie rozpierania czy ból brzucha.

Należy jednak pamiętać, że FODMAP nie są substancjami z założenia szkodliwymi i reakcja na nie może być bardzo indywidualna, dlatego nie musisz profilaktycznie rezygnować ze spożywania cebuli, także na surowo.

Czy cebula jest lekkostrawna?

Lekkostrawność oznacza, że produkt lub potrawa jest stosunkowo łatwo trawiona i nie obciąża nadmiernie przewodu pokarmowego. W praktyce dieta lekkostrawna polega nie tylko na wyborze konkretnych produktów, ale też na odpowiedniej obróbce kulinarnej – zwykle preferuje się gotowanie, duszenie bez obsmażania czy pieczenie bez dużej ilości tłuszczu.

Cebuli nie uznaje się za typowy produkt lekkostrawny. W zaleceniach diety łatwostrawnej Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej cebula znajduje się wśród warzyw, które mogą być gorzej tolerowane i nasilać dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. Jednym z głównych powodów jest fakt, że zawiera ona wcześniej wspomniane już fruktany.

Nie oznacza to jednak, że dla zdrowej osoby jest to ciężkostrawne warzywo. Osoby bez dolegliwości jelitowych zazwyczaj bardzo dobrze ją tolerują.

Na co pomaga cebula?

Przede wszystkim należy sobie uświadomić, że cebula sama w sobie nie jest lekiem i nie leczy chorób. Może być jednak wsparciem przy niektórych dolegliwościach.

Najwięcej badań dotyczy potencjalnego wpływu cebuli na zdrowie metaboliczne i układ sercowo-naczyniowy. Meta-analiza badań randomizowanych dotyczących suplementacji cebulą wykazała możliwą poprawę części parametrów. Trzeba jednak podkreślić, że w wielu takich badaniach stosowano ekstrakty, suplementy lub skoncentrowane ilości składników cebuli, a nie zwykłą porcję warzywa spożywaną w posiłku.

Cebula przede wszystkim wzbogaca dietę w związki bioaktywne, w tym kwercetynę i związki siarkowe, a także dostarcza błonnik i część witamin w umiarkowanych ilościach, o czym była mowa już wcześniej.

Ciekawe przepisy z wykorzystaniem cebuli

Jeśli chcesz wprowadzić cebulę do swojej diety, albo np. masz jej duży zapas i po prostu chcesz ją wykorzystać, sprawdź nasz przepis na wegańskie cebularze. To idealny pomysł na drugie śniadanie do szkoły lub pracy. Poznaj też inne ciekawe propozycje na przepisy z wykorzystaniem tego warzywa:

• Carbonada flamandzka,
• Paryska zupa cebulowa,
• Pisaladerie,
• Biały sos cebulowy,
• Tortilla hiszpańska,
• Tofucznica z guacamole i cebulką,
• Chałka z serowym beszamelem i cebulką.

Czy wiesz już, czy cebula jest zdrowa?

Cebula to aromatyczne warzywo, które nadaje potrawom smak i przy okazji może być dobrym uzupełnieniem diety. Mamy nadzieję, że z naszymi informacjami i poradami uda Ci się w odpowiedni sposób włączyć ją do codziennej diety.